Na literę A zaczyna się 12 niepodległych państw: Afganistan, Albania, Algieria, Andora, Angola, Antigua i Barbuda, Arabia Saudyjska, Argentyna, Armenia, Australia, Austria i Azerbejdżan. Taka lista przydaje się między innymi w grze Państwa Miasta i w nauce geografii. W dalszej części znajdziesz podział na kontynenty, stolice, dane liczbowe oraz informacje o terytoriach zależnych.
Pełna lista państw na literę A
W oficjalnych zestawieniach polskich nazw geograficznych w 2026 roku posługujemy się formami zalecanymi przez Komisję Standaryzacji Nazw Geograficznych poza Granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Poniższa tabela przedstawia wszystkie niepodległe państwa, których nazwa krótka zaczyna się od litery A.
Oficjalny wykaz geograficzny obejmuje 194 państwa: 193 członków Organizacji Narodów Zjednoczonych oraz Watykan.
| Państwo | Kontynent | Stolica | Kod |
| Afganistan | Azja | Kabul | AF |
| Albania | Europa | Tirana | AL |
| Algieria | Afryka | Algier | DZ |
| Andora | Europa | Andora | AD |
| Angola | Afryka | Luanda | AO |
| Antigua i Barbuda | Ameryka Północna | Saint John’s | AG |
| Arabia Saudyjska | Azja | Rijad | SA |
| Argentyna | Ameryka Południowa | Buenos Aires | AR |
| Armenia | Azja | Erywań | AM |
| Australia | Australia | Canberra | AU |
| Austria | Europa | Wiedeń | AT |
| Azerbejdżan | Azja | Baku | AZ |
Australia jest jednocześnie państwem i kontynentem. Osobną kategorię stanowią podmioty prawa międzynarodowego – Stolica Apostolska pozostaje w unii personalnej i funkcjonalnej z Watykanem, a Suwerenny Zakon Maltański utrzymuje stosunki dyplomatyczne, mimo braku własnego terytorium państwowego.
Jak odróżnić państwa od terytoriów na literę A?
W różnych spisach geograficznych na literę A można natknąć się także na nazwy, które nie są niepodległymi państwami. Bywają to terytoria zależne, obszary autonomiczne lub jednostki historyczne. W wykazie krajów i terytoriów udostępnianym jako plik PDF znajdziemy dodatkowe pozycje o innym charakterze prawnym.
Do powszechnie spotykanych pozycji tego typu należą:
- Anguilla – terytorium zamorskie Wielkiej Brytanii,
- Aruba – autonomiczny kraj w Królestwie Niderlandów,
- Antarktyda – kontynent objęty szczególnym statusem międzynarodowym,
- Antyle Holenderskie – dawne terytorium w ramach Niderlandów.
Arabia Saudyjska to pełna nazwa państwa, a potocznie mówi się Arabia. Antigua i Barbuda bywa skracana do samej Antigui, co w grze Państwa Miasta jest zrozumiałe, ale w oficjalnym wykazie należy zapisać pełną nazwę.
Dane geograficzne państw na A
Największym państwem na literę A jest Australia, której powierzchnia wynosi 7 686 850 km². Drugie miejsce zajmuje Argentyna z obszarem 2 766 890 km², a trzecie Algieria z 2 381 741 km². Z kolei najmniejszym niepodległym państwem w tym zestawieniu jest Andora, która liczy zaledwie 468 km².
| Państwo | Powierzchnia (km²) | Liczba ludności | Gęstość zaludnienia (os./km²) |
| Afganistan | 652 230 | 30 419 928 | 46,64 |
| Albania | 28 748 | 3 195 000 | 111,1 |
| Algieria | 2 381 741 | 34 178 188 | 14,35 |
| Andora | 468 | 84 525 | 180,6 |
| Angola | 1 246 700 | 17 312 000 | 13,89 |
| Antigua i Barbuda | 435,3 | 85 420 | 196,2 |
| Arabia Saudyjska | 2 149 690 | 28 686 633 | 13,34 |
| Argentyna | 2 766 890 | 40 913 584 | 14,79 |
| Armenia | 29 800 | 3 259 100 | 109,4 |
| Australia | 7 686 850 | 22 343 203 | 2,91 |
| Austria | 83 871 | 8 402 549 | 100,2 |
| Azerbejdżan | 86 600 | 9 493 600 | 109,6 |
Powierzchnia państw na A
W czołówce pod względem terytorium znajdują się trzy państwa o powierzchni przekraczającej 2 mln km². Oprócz Australii i Argentyny jest to Algieria z obszarem 2 381 741 km². Na tle tych dużych krajów Andora i Antigua i Barbuda to pod względem terytorium kraje bardzo małe.
Jak wygląda gęstość zaludnienia?
Największą gęstość zaludnienia wśród państw na A ma Antigua i Barbuda – wynosi ona 196,2 os./km². Tuż za nią jest Andora z wartością 180,6 os./km². Na drugim biegunie znajduje się Australia, gdzie na kilometr kwadratowy przypadają średnio 2,91 osoby. Niską gęstość notują też Algieria, Arabia Saudyjska i Argentyna, które są państwami rozległymi, ale stosunkowo słabo zaludnionymi.
Państwa na A w grze Państwa Miasta
Hasła zebrane w popularnej grze słownej Państwa Miasta często zawierają skróty i literówki. W rozgrywkach jako państwo na A najczęściej padają Australia, Austria i Argentyna, ale zdarzają się też mniej oczywiste nazwy, takie jak Antigua i Barbuda czy Azerbejdżan.
Najczęściej spotykane warianty i zapisy od graczy to:
- Albania – poprawna nazwa, która bywa mylona z formą odmienioną,
- Antigua i Barbuda – pełna nazwa zamiast samej Antigui,
- Arabia Saudyjska – pełna nazwa zamiast potocznej Arabii,
- Stany Zjednoczone – w języku polskim zaczynają się od litery S, nie A.
W dokumentach geograficznych przyjmuje się oficjalne formy, natomiast w zabawie liczy się rozpoznawalność nazwy. Dlatego potoczne skróty i drobne odmiany uchodzą za dopuszczalne, choć w szkolnych testach lepiej podawać pełną nazwę.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Ile niepodległych państw zaczyna się na literę A?
Na literę A rozpoczyna się 12 niepodległych państw wymienionych w tekście.
Które kraje na A mają największą powierzchnię?
Trzy największe to Australia, Argentyna i Algieria, każde z obszarem przekraczającym 2 mln km².
Jakie są najmniejsze państwa na literę A pod względem powierzchni?
Najmniejsze to Andora i Antigua i Barbuda, które mają po kilka setek kilometrów kwadratowych.
Które państwo na A ma najniższą gęstość zaludnienia?
Australia ma najniższą gęstość zaludnienia, około 2,91 osoby na km².
Które państwo na A ma najwyższą gęstość zaludnienia?
Najwyższą gęstość wykazuje Antigua i Barbuda, z wartością około 196,2 osoby na km².
Czy wszystkie nazwy zaczynające się na A w spisach to niepodległe państwa?
Nie; w wykazach pojawiają się również terytoria zależne, jednostki autonomiczne i historyczne nazwy, które nie są państwami.
Jakie przykłady terytoriów na A podano w artykule?
W tekście wymieniono m.in. Anguillę, Arubę, Antarktydę oraz dawne Antyle Holenderskie.
Czy w grze Państwa Miasta dopuszcza się skrócone nazwy państw na A?
W rozgrywce akceptowane są potoczne skróty i warianty, lecz w oficjalnych dokumentach preferuje się pełne nazwy.